شناسایی عوامل آموزشی مؤثر بر رفتار سازشی دانش‌آموزان کم‌توان ذهنی در کلاس درس: مروری نظام‌مند
کد مقاله : 1091-2TSSNCONF
نویسندگان
مظهر بابائی *1، پرستو صالحی2
1گروه اموزشی علوم تربییتی، دانشگاه فرهنگیان، تهران،ایران.
2دانشجوی کارشناسی ارشد روان‌شناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران.
چکیده مقاله
در سال‌های اخیر رفتار سازشی نسبت به بهره‌ی هوشی در تشخیص و گروه‌بندی افراد کم‌توان ذهنی، اهمیت بیشتری، پیدا کرده و توجه‌به این حوزه در آموزش دانش‌آموزان کم‌توان ذهنی را ضروری می‌سازد. هدف پژوهش حاضر شناسایی عوامل آموزشی مؤثر بر رفتار سازشی دانش‌آموزان کم‌توان ذهنی در کلاس درس به‌وسیله‌ی مرور نظام‌مند مقالات این حوزه بود. در پژوهش حاضر از پارادایم تفسیری، رویکرد کیفی و استراتژی‌های پژوهش‌ اسنادی – کتابخانه‌ای، تحلیل محتوای متن نوشتاری و پژوهش مروری، بهره برده شد. مقالات موردمطالعه شامل 18 مقاله چاپ شده در مجلات علمی ایران در فاصله‌ی سال‌های 1385 تا 1402 بود که به روش هدفمند ملاک‌محور انتخاب شدند. ابزار پژوهش، جستجوی کلمات کلیدی در پایگاه‌های نمایه‌سازی مقالات علمی بود. داده‌های به‌دست‌آمده به کمک تاکتیک قیاسی – استقرائی و تحلیل محتوای آشکار، مورد تحلیل واقع شد. یافته‌های پژوهش در 4 زمینه‌ی مرتبط با عوامل مؤثر بر رفتار سازشی دانش‌آموزان کم‌توان ذهنی، ارائه شد. زمینه‌ها شامل 1-ورزش، 2-بازی و بازی‌درمانی، 3-کار و حرفه‌آموزی و 4-ابزارهای آموزشی بود. بر مبنای نتایج تحلیل «بخش نتیجه‌گیری» مقالات چاپ شده در حوزه‌ی رفتار سازشی دانش‌آموزان کم‌توان ذهنی، پژوهشگران در این حوزه، به زمینه‌های آموزشی مختلفی توجه داشته‌اند که در میان آن‌ها توجه ویژه‌ای به عوامل مرتبط با بازی و بازی‌درمانی به‌علت کارکرد چندجانبه‌ی آن دیده شد. اما بااین‌حال، تنوع موضوعی پژوهش‌ها در هر یک از زمینه‌های یاد شده و در تعداد زمینه‌ها، پایین بود. در این راستا، اکثر پژوهش‌ها رویکرد کمی دارند و نیاز به انجام پژوهش‌های کیفی، جهت غنای محتوا در هر زمینه و تعدد زمینه‌ها، شناسایی شد.
کلیدواژه ها
رفتار سازشی، عوامل آموزشی مؤثر، دانش‌آموزان کم‌توان ذهنی
وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی